RĘKODZIELNICY I ZAPOMNIANE RZEMIOSŁA W BŁAŻOWEJ

Towarzystwo Miłośników Ziemi Błażowskiej realizowało przedsięwzięcie w ramach programu INICJATYWY LOKALNE NA RZECZ TWORZENIA ARCHIWÓW SPOŁECZNYCH pod patronatem Fundacji Instytut Regionalny z Baligrodu. Miejscem realizacji było Społeczne Muzeum Ziemi Błażowskiej, ponieważ chroni ono dziedzictwo kulturowe regionu dzięki wolontariackiej pracy członków Towarzystwa Miłośników Ziemi Błażowskiej. Mimo wysiłków członków TMZB ciągle wiele zgromadzonych przedmiotów i dokumentów wymaga opisania i zarchiwizowania. Dzięki współpracy z członkami Klubu Seniora „Pogodna Jesień” w Błażowej i rozmowom na temat rzemieślników działających w Błażowej i okolicy mogliśmy poznać rękodzielników, którzy już dziś nie występują, bo ich praca i wytwory ich rąk wyparte zostały przez przemysł i produkcję fabryczną.

Środki pozyskane z FUNDUSZU INICJATYW OBYWATELSKICH NOWEFIO 2021-2030 pozwoliły na utworzenie archiwum społecznego, inicjatywa została przeprowadzona z korzyścią dla lokalnej społeczności. Dawne zdjęcia przedstawiające prace zostały zeskanowane i opisane, podobnie jak dokumenty zgromadzone w muzeum dotyczące rzemieślników i rzemiosła. Wspólnie sporządzono  opisy wszystkich narzędzi i wyrobów rękodzielniczych ich nazw gwarowych oraz nazwę wytwórcy - rzemieślnika. Eksponat zostały sfotografowane, a całość zarchiwizowana na przenośnych nośnikach danych. Trwają prace nad inwentarzem i modernizacją strony Społecznego Muzeum Ziemi Błażowskiej.

W ramach przedsięwzięcia nagrano wspomnienia seniorów na temat rzemieślników z Błażowej i okolicy, które będą sukcesywnie zamieszczane na stronach TMZB. Wspomniane nagrania przekazano bibliotece ZS w Błażowej, aby można je było wykorzystać na lekcji jako źródła wiedzy o zmianach zachodzących w kulturze materialnej i życiu ludzi. Przygotowano i wydano ulotkę o zbiorach Społecznego Muzeum Ziemi Błażowskiej.

Link do pierwszego filmu o Rękodzielnikach z Błażowej i okolicy kliknij tutaj.




„WSPÓLNY ŚPIEW MA MOC” – KONCERT PIEŚNI PATRIOTYCZNYCH W BŁAŻOWEJ

 22 października 2022 r. w sali widowiskowej GOK w Błażowej odbyła się druga edycja wydarzenia

„Wspólny śpiew ma moc”. Pomysłodawcą i organizatorem cyklicznej już imprezy jest Towarzystwo Miłośników Ziemi Błażowskiej, a współorganizatorem GOK w Błażowej. Działanie to służy przypomnieniu pięknych polskich pieśni patriotycznych i niekonwencjonalnemu uczczeniu poprzez wspólny śpiew rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości oraz bohaterów walki o niepodległość w latach I i II wojny.

Nie od dziś wiadomo, że śpiew i muzyka wnoszą w nasze życie wiele dobra. Śpiew nie tylko integruje ludzi, ale też wyzwala pozytywną energię pośród śpiewających, łagodzi obyczaje, ma właściwości odstresowujące. Ponadto pozwala budować mosty międzypokoleniowe.

W tegorocznym koncercie pieśni patriotycznych wystąpili: Dziecięcy Zespół Ludowy „Błażowiaczek”, Klub Seniora „Pogodna Jesień” w Błażowej, Zespół Obrzędowy „Futomianie”, Celowy Związek Gmin „Eko-logiczni”, Zespół Dziewcząt z klasy II LO im. Świętej Jadwigi Królowej w Błażowej, solistki: Aleksandra Kustra, uczennica Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły i Anny Jenke w Błażowej oraz Sylwia Chuchla, absolwentka błażowskiej szkoły podstawowej, a obecnie uczennica Zespołu Szkół Gospodarczych w Rzeszowie, Chór Parafialny w Błażowej, który prowadzą Wiesława i Michał Stefanikowie, Orkiestra Dęta GOK w Błażowej pod batutą Artura Hawro i Towarzystwo Miłośników Ziemi Błażowskiej. Akompaniatorem wielu zespołów był nauczyciel muzyki i instruktor GOK – Wojciech Kruczek.

Większość wykonawców wybierała pieśni z I wojny światowej, które mają ponadstuletnią historię, a autorzy ich często są nieznani, jak w przypadku pieśni „Przybyli ułani pod okienko”, zaprezentowanej przez błażowskich seniorów. Najstarszą, bo pochodzącą jeszcze z XIX w. pieśń „Płynie Wisła, płynie” zaśpiewali najmłodsi uczestnicy koncertu członkowie „Błażowiaczka”. Towarzystwo Miłośników Ziemi Błażowskiej zaśpiewało m. in. „Marsz Pierwszej Brygady”, jedną z najpopularniejszych pieśni wojskowych, ulubioną pieśń Józefa Piłsudskiego, uznawaną za hymn legionów. Historia sporu pomiędzy płk Tadeuszem Biernackim a ppłk Andrzejem Hałacińskim o jej autorstwo jest dowodem na to, że sukces ma wielu ojców, bo rozstrzygnięcie dał dopiero oficerski sąd polubowny w 1938 r., który przypisał autorstwo obu zainteresowanym. Jakkolwiek nie brakuje takich, którzy twierdzą, że „Pierwsza Brygada” powstała na kanwie utworu z 1914 r. „Legiony to Termopile”, którego autorem był szeregowiec Julian Hawalewicz. Warto też wspomnieć, że pieśń ta miała spore szanse, by zostać hymnem odrodzonego w 1918 r. państwa polskiego. Najmłodszym zaprezentowanym na scenie utworem była Śpiewka z 1920 roku” napisana przez Jacka Cygana i Krzesimira Dębskiego do filmu „Bitwa Warszawska” Jerzego Hoffmana, którą usłyszeliśmy w wykonaniu Sylwii Chuchli. Włodarze i urzędniczki okolicznych gmin, działający w Celowym Związku Gmin „Eko-logiczni” zaśpiewali pieśń „Polskie kwiaty”. Utwór napisany został w latach 80. XX w. przez s. Magdalenę ze Zgromadzenia Sióstr Nazaretanek (Barbarę Ponichter) w USA. Warto wspomnieć jeszcze o jednej niezwykle wzruszającej i podniosłej pieśni – „Modlitwie obozowej” zaśpiewanej przez Chór Parafialny. Autorem jej jest rzeszowianin Adam Kowalski, legionista, oficer WP, żołnierz kampanii wrześniowej i Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.

Po koncercie wszyscy uczestnicy i widzowie zostali ugoszczeni przez członków Towarzystwa Miłośników Ziemi Błażowskiej grillowaną kiełbaską i ciepłą herbatą. Tegoroczne wydarzenie współfinansowane zostało w ramach projektu „Miejsca pamięci znamy i o bohaterach pamiętamy”, współfinansowanego przez samorząd oraz wielu sponsorów o otwartych sercach i kieszeniach, którzy ufundowali upominki dla wykonawców. Oprócz Towarzystwa Miłośników Ziemi Błażowskiej upominki sponsorowali prezes GK w Błażowej – Jadwiga Szermach, radna Rady Miejskiej – Elżbieta Pęcka, radny Rady Miejskiej – Janusz Szpala i burmistrz Błażowej Jerzy Kocój. Impreza mogła się odbyć dzięki zaangażowaniu i pracy członków TMZB oraz obsłudze technicznej pracowników GOK, szczególnie panów Janusza Tłuczka i Kamila Zagórskiego. Dziękujemy wszystkim solistom i zespołom występującym oraz widzom. Do zobaczenia za rok.

 Małgorzata Kutrzeba


 

PODZIĘKOWANIE

 Składam serdeczne podziękowanie w imieniu Towarzystwa Miłośników Ziemi Błażowskiej


panu Januszowi Szpali za przekazanie Społecznemu Muzeum Ziemi Błażowskiej figury św. Józefa i starania poczynione dla jej renowacji oraz panu Józefowi Drewniakowi, rzeźbiarzowi z Futomy za jej odrestaurowanie.

Za sprawą artysty święty otrzymał nowe życie – eksponatu w naszym muzeum.

Panu Pawłowi Ulakowi, właścicielowi firmy Complex House w Chmielniku, dziękuję za ufundowanie członkom TMZB eleganckich jednolitych bluz z logiem.

 

„Szanując przeszłość i zachowując jej dziedzictwo tworzymy fundament naszej przyszłości.”

Małgorzata Kutrzeba

prezes Towarzystwa Miłośników Ziemi Błażowskiej